Bij Rotterdam Inclusief zijn ze gestart met het gebruik van Speaksee, een praktische oplossing voor doven, slechthorenden en mensen die moeite hebben met taal. KIT sprak met Hans Kooiman, projectleider bij Rotterdam Inclusief, over de ervaringen met Speaksee en zijn tips voor andere bedrijven.
‘Denk groot, begin klein’, is een uitspraak die past bij Hans Kooiman. En zo komt van het één het ander. Hans vertelt: ‘Yvette Boeter is onze collega binnen Gemeente Rotterdam die alle hard- en software beheerd voor alle collega’s binnen de Gemeente. Voorbeelden zijn speciale muizen, voice controle software en natuurlijk ook Speaksee. Om onze ICT te ontlasten hebben we afgesproken dat wanneer er nieuwe hard- en/of software, voor het pakket van Yvette aangeschaft moet worden, deze eerst getest wordt binnen het RI TalentLab. Vanzelfsprekend onder de afgesproken protocollen. Hierdoor is testen laag drempeling en ontlasten we ICT. Omdat Yvette alleen ICT inschakelt als het geïmplementeerd moet worden binnen de Gemeente Rotterdam.’
‘Binnen Rotterdam Inclusief wordt Speaksee gebruikt als communicatiemiddel voor collega’s met een auditieve beperking, en daarnaast als vertaaltechnologie voor anderstaligen. Rotterdam Inclusief ontving in 2023 een proefset van Speaksee. Het bleek echter dat Speaksee al eerder in Rotterdam werd ingezet bij de verkiezingen, maar het gebruik ervan is nog niet vast ingebed in de gemeente. Dat gaat nu veranderen,’ aldus Hans.
‘Binnen Rotterdam Inclusief zijn we enthousiast; Speaksee doet wat het moet doen. Een medewerker met een auditieve beperking kan nu goed deelnemen aan overleggen. Het helpt mensen in hun ontwikkeling. In het begin was het wennen om de set te gebruiken. Je moet duidelijk articuleren, opletten wat je zegt en hoe je het zegt, en natuurlijk niet vergeten de set uit te zetten als je klaar bent,’ zegt Hans met een glimlach. ‘Ook de vertaaltechnologie werkt goed. We hebben Marokkaanse en Turkse medewerkers die ook goed Nederlands spreken gevraagd Speaksee te checken. De vertalingen waren erg goed. Als ik een mogelijk nadeel mag noemen van Speaksee, zijn het de kosten(*. Maar met de juiste inzet zijn deze kosten echter snel terug te verdienen.’
Afb, 1. Hans Kooiman
‘Gestart met een proefset, gaan we nu verder met 8 sets verdeeld over 3 locaties. We hebben 12 collega’s aangesteld als aanspreekpunt voor de sets. Deze mensen heb je nodig om het te ondersteunen en te enthousiasmeren om het verder te brengen in de organisatie. Eén van de aanspreekpunten is Tjerk Bruggeman, deelprojectleider voor Speaksee. Vanuit zijn privé leven is hij volledig op de hoogte van alle zaken die spelen rondom het hebben van een auditieve beperking.
De 12 collega’s krijgen een training van Dora van Speaksee. Daarnaast wil ik elk kwartaal met iedereen overleggen: hoe gaat het, hoe werkt het en waar lopen mensen tegenaan? Dan kan indien nodig contact worden opgenomen met Speaksee. Ik wil gewoon dat het echt wordt ingezet en niet onder in de la belandt. Dat is zonde, want het werkt gewoon echt,’ aldus Hans Kooiman. ‘We gaan een Excel-lijst bijhouden met gegevens zoals: wie heeft hem geleend, wanneer heeft iemand hem geleend, waarvoor gebruikt en wat zijn de bevindingen. Zo kunnen we in kaart brengen hoe het wordt ingezet en waar. We willen er graag mee verder, maar ik wil het wel onderbouwd zien,’ aldus Hans Kooiman.
Afb. 2. Speaksee kit
‘Een belangrijke tip,’ zegt Hans Kooiman, ‘is zorgvuldigheid; zorg voor goede begeleiding en ondersteuning. Het is allemaal niet heel ingewikkeld, maar je moet wel weten waar je mee bezig bent. Stel mensen aan als aanspreekpunt en als ambassadeur voor de technologie. En kies bewust het moment voor de introductie van de technologie. Deel Projectleider Tjerk Bruggeman kwam met een belangrijk punt: het is niet alleen een technische introductie maar ook een psychische introductie. Mensen met een auditieve beperking zijn gewend in een andere wereld te leven, waar ze anders communiceren, bijvoorbeeld met tolken. Nu is er ineens een introductie van technologie, waarvan mensen niet goed weten hoe dat in zijn werk gaat. Dat is even wennen. Speaksee is erg veilig in gebruik. Ze slaat data 5 minuten op om transcriptie te maken en daarna wordt het verwijderd. De transcripten zijn ook encrypted dus privacy wordt gewaarborgd. Het inbedden moet je echt met de nodige zorg doen, wil je langetermijnresultaten behalen en behouden. Je moet naast de technische zaken deze aspecten echt borgen, anders doet het afbreuk aan het product en dat is echt zonde.’
‘In oktober 2023 zijn we gestart met ons RI TalentLab. Hier staan, mede geïnspireerd door een TINK-webinar van KIT, 4 3D-printers en 2 projectiesystemen. Dit zetten we in voor de ontwikkeling van onze medewerkers. Daarnaast zijn we bezig met een barcodesysteem, zodat we kunnen professionaliseren binnen Logistiek, Voorraad en Productie, en nog meer mensen kunnen opleiden. Daarnaast is het belangrijk dat je medewerkers vrijmaakt die zich bezig kunnen houden met inclusieve technologie. Dit is geen klusje wat je er zomaar bij doet,’ aldus Kooiman. Kortom Rotterdam Inclusief is volop in ontwikkeling.
Wil je meer weten over Speaksee of heb je vragen met betrekking tot inclusieve technologie? Neem contact met ons op.
*) Speaksee is na dit interview officieel erkend en komt nu voor vergoeding door het UWV in aanmerking.
Er is een hardnekkige mythe in de wereld van inclusie. Die gaat zo: als we maar genoeg toegankelijke technologie bouwen, lost het probleem zich vanzelf op. Een app hier, een hulpmiddel daar, en iedereen doet mee. Klinkt mooi. Maar het klopt niet.
Lees meer
Uit het onderzoek van KIT eind 2025, kwam naar voren dat veel psychosociale ondersteunende technologieën nog onbekend zijn. Vorige week schreven we over de mogelijkheden van de psychosociale ondersteuningstechnologie. En waarom deze nog (vrij) onbekend zijn binnen onze werkontwikkelbedrijven. In dit 2e deel vertellen we hoe werkontwikkelbedrijven de stap kunnen zetten naar de inzet van (psychosociale) ondersteuningstechnologie. En ook wat het oplevert.
Lees meer
Het kabinet wil werkgevers en hun werknemers ondersteunen met voorzieningen bij het vormgeven van werkplekken waar inclusiviteit de norm is. Technologische oplossingen kunnen de inclusieve arbeidsmarkt dichterbij brengen. Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zet daarom in op het faciliteren van werkplekaanpassingen met inzet van technologie en goede begeleiding. De Kennisalliantie Inclusie en Technologie roept werkgevers op om van deze faciliteiten gebruik te maken.
Lees meer
Christoffer werkt nu 7 jaar bij Senzer en was één van de eerste deelnemers aan de pilot Operator Support System (OSS) bij Senzer. Vanuit Senzer is hij gedetacheerd bij Dorel waar hij werkt aan de assemblage van autokinderstoeltjes. Rob Kerkhof is zijn werkleider. Hoe gaat het werken nu binnen Dorel na de pilot?
Lees meer
De gemeente Den Haag en Envision Technologies zijn een pilot gestart, waarin ze verkennen hoe een tool van Envision Technologies kan bijdragen aan werk voor mensen met een visuele beperking. De pilot is inmiddels afgerond en de resultaten worden hieronder gepresenteerd.
Lees meer
Voor de medewerkers werkzaam bij de groenvoorziening van IJmond Werkt! is het uitdagend een bepaald beoogd kwaliteitsniveau (niet te veel, niet te weinig) te handhaven bij de verzorging van de plantsoenen. Kan technologie ze hierbij ondersteunen? IJmond Werkt! onderzoekt dit in samenwerking met TNO. Deze pilot maakt deel uit van een groter programma van TNO, dat mede mogelijk wordt gemaakt door TKI en Goldschmeding Foundation.
Lees meer