Ga naar inhoud

Je gebruikt een verouderde browser

Upgrade je browser om je ervaring en veiligheid te verbeteren.

Upgrade mijn browser
 

Innovatie in Mariasteen

Dit artikel is een geredigeerde versie van een interview door Nathalie Colsoul, Groep Maatwerk.

Mariasteen, een Belgisch toeleveringsbedrijf dat werk biedt aan een groot aantal mensen met een arbeidsbeperking, is het eerste Europese bedrijf dat Light Guide Systems® inzet op de werkvloer. Dat is een slim projectiesysteem dat werkinstructies projecteert op de werkplek. Begin 2018 won Mariasteen hiermee de prestigieuze Belfius Smart Belgium Award in de categorie ‘Smart Care’. Daarnaast maakt Mariasteen al jaren gebruik van collaboratieve robots om hun medewerkers te ondersteunen. Bart Decloedt, manager sales en innovatie bij Mariasteen, schetst zeven voorwaarden voor succesvolle innovatie voor inclusie.

1. Stem behoefte en innovatie goed op elkaar af

Innoveren doe je niet in het wilde weg, maar vanuithet zoeken naar oplossingen voor concrete behoeften binnen de organisatie. Onze hoofddoelstelling is geschikt werk vinden voor onze mensen, maar dat wordt steeds lastiger. De economische omstandigheden zijn zwaar, simpel werk wordt uitbesteed naar de lagelonenlanden en de complexiteit van het beschikbare werk stijgt. Tel daar de lagere inzetbaarheid en de langere leercurve van onze medewerkers bij op, en je zit met een flink gat tussen de eisen van het werk en de competenties van de mensen.

Eén van de antwoorden op dit probleem is technologische innovatie. We ontwikkelden een matrix met aan de ene kant 16 criteria om de complexiteit van de arbeid te meten (met daarbij aandacht voor cognitieve én fysieke aspecten) en aan de andere kant de graad van automatisering van de technologische oplossing. Een cobot, afkorting voor collaboratieve robot, geeft mensen fysieke ondersteuning, de projectie door het Light Guide System helpt hen met hun cognitieve vaardigheden.

2. Communiceer en informeer

De betrokkenheid van de werknemers is cruciaal. Je moet hen meenemen in en overtuigen van de meerwaarde van vernieuwing. Denk bijvoorbeeld aan de sterkere mensen die moeilijke opdrachten kunnen uitvoeren. Zij zien technologie soms als bedreiging, want ineens kan iedereen deze opdrachten uitvoeren.

Maar wanneer de werknemers meegaan in het verhaal – succesvolle voorbeelden helpen daarbij – kan de overgang snel verlopen. Het helpt natuurlijk dat we technologische hulpmiddelen nooit inzetten om mensen te vervangen, maar altijd om mensen te ondersteunen bij hun werk. Een werknemer die samenwerkt met een cobot, programmeert hem overigens ook zelf. De werknemers hebben dus inspraak en controle over de situatie, wat een positieve invloed heeft op de voldoening die ze uit hun werk halen.

3. Technische expertise

Je hebt mensen nodig met technologische kennis of de bereidheid deze te ontwikkelen. Indien je dat niet zelf in huis hebt, moet je die technische expertise gaan inhuren. Dat kost veel tijd en geld en het risico bestaat dat je investering onvoldoende lang meegaat om deze kosten terug te verdienen. Zelfs voor de kleine maatwerkbedrijven  is mijn boodschap dan ook: haal iemand met deze expertise in huis.

4. Betrek technische én sociale profielen

Onze afdeling Research & Development (R&D) bestaat momenteel uit vier ergotherapeuten en vier technische experts. Zij houden zich onder andere bezig met technische werkvoorbereiding en werkplekorganisatie, opleiding op de werkvloer en werkvloerbegeleiding bij de opstart van nieuw werk. Deze combinatie van sociale en technische expertise vormt een succesfactor voor innovatie. Iedereen bekijkt de innovatie vanuit de eigen invalshoek en samen kom je tot een sterk product. Door het hele team te betrekken, ontstaan nieuwe ideeën en wordt er ook concreet gewerkt aan die ideeën.

5. Geef medewerkers tijd en ruimte

In veel bedrijven raakt het management teleurgesteld, omdat technologische innovaties meer tijd nodig hebben dan gehoopt. Reserveer dan ook capaciteit, tijd en mensen voor innovaties. Als mensen innovatie moeten realiseren bovenop hun takenpakket, dan werkt het niet. Innoveren is een iteratief proces: je stelt een werkplek op, bekijkt of het lukt, analyseert de feedback van de werknemers, doet aanpassingen, test opnieuw etc. Dat goed doen, kost tijd.

6. Ga aan de slag met bestaande technologieën

Innovatie gaat vaak over het overzetten of overnemen van een product of vernieuwing van de ene sector naar de andere, of van de ene afdeling naar de andere. Zoek daarom een technologische partner die al een goede oplossing ontwikkeld heeft. Betaal hen om het bij jou te implementeren. Als je vanaf niks moet beginnen met een nieuwe toepassing, dan is het rendement voor je maatwerkbedrijf minder groot.

In 2015 zijn wij bijvoorbeeld in het kader van een studentenproject met beamers aan de slag gegaan die instructies op de werkplek projecteerden. Maar we wilden dat deze beamers rekening hielden met wat er op de werkplekken gebeurde. In het noorden van Amerika hebben we toen een bedrijf gevonden met een patent op een dergelijk systeem. We kochten een licentie en gingen aan de slag met de installatie van dit systeem in ons eigen bedrijf. Deze wisselwerking is voor beide partijen uiteindelijk van enorme meerwaarde geweest. Wij detecteerden pijn- en verbeterpunten. Daarmee hebben zij hun product kunnen verbeteren.

Een kanttekening bij deze succesfactor: Je kunt en mag nooit zomaar een innovatie direct overnemen. Je moet ze implementeren en aanpassen naar jouw eigen context. Technologie kan snel gekopieerd worden, maar dat is zelden succesvol.

7. Zet de mensen centraal

Het aan het werk helpen van zoveel mogelijk mensen moet altijd het einddoel zijn. Als we een doorsnee productiebedrijf waren geweest, dan was de innovatie hoogstwaarschijnlijk een andere richting uitgegaan. Puur vanuit operationeel standpunt zijn er bijvoorbeeld maar weinig applicaties waarvoor een cobot de beste oplossing is. Als maatwerkbedrijf houden wij echter altijd de graad van automatisering in het oog. De focus ligt op de mensen die hier werken – daar waar traditionele bedrijven vooral winst als voornaamste doel hebben. Het is niet onze bedoeling om mensen door robots te vervangen. Volledige automatisering is dus niet aan de orde.

 


De Kennisalliantie Inclusie en Technologie is een initiatief van: