ArtikelenTechnologieënTINTProgramma & pilotsSubsidieregelingEventsKIT

We vroegen het aan onze werkontwikkelbedrijven

Mensen met een ondersteuningsvraag helpen. Daar doen we het voor. Om een passende baan te vinden en te behouden. Soms gaat dit makkelijk, soms is er extra inspanning nodig. En dan kan technologie ondersteuning bieden. De vraag is of we in Nederland deze technologie inzetten. En waar deze in ontwikkeling is. De Kennisalliantie Inclusie en Technologie (KIT) onderzocht dit. In oktober ontvingen alle 104 leden van Cedris een vragenlijst, over het gebruik van inclusieve technologie binnen hun onderneming.

  • Arbeidsmarkt
  • Inclusief
  • Onderzoek
We vroegen het aan onze werkontwikkelbedrijven

49 bedrijven stuurden ons hun antwoorden in. Zo kregen we goede inzichten in de technologieën die het meest gebruik worden, welke bijvoorbeeld nog in een pilotfase zitten en welke zaken nog onbekend zijn.

Inclusieve technologie is technologie die ondersteuning biedt aan mensen met een (verstandelijke, psychische of lichamelijke) arbeidsbeperking om hen op een duurzame manier aan het werk te krijgen en te houden (TNO, 2020)

 

Meest gebruikt

Ook buiten het sociaal domein
De meest gebruikte technologie is vertaaltechnologie: 42,3% van de organisaties past deze toe. Bij vertaaltechnologie kan het gaan om verschillende toepassingen zoals de Pockettalk, een soort telefoon die direct vertaalt (soms auditief, soms tekstueel). Andere vormen zijn Timekettle WT2 Edge, die door middel van oortjes en een app op je eigen telefoon vertaling regelt. Deze technologie wordt ook buiten het sociaal domein ingezet bij bedrijven die met mensen met verschillende taalachtergronden werken.

Laagdremelig
Vlak daarna komt de VR Loopbaan oriëntatie: 37,7 %, één op de drie past deze technologie dus toe. Een voorbeeld hiervan zijn de V- brillen van Stichting Stip. Deze bieden werkzoekenden een kijkje op de werkvloer, bij tientallen mogelijke werkplekken. Met behulp van virtual reality video’s ervaren ze laagdrempelig hoe het is om bijvoorbeeld schilder, zorgmedewerker of orderpicker te zijn. Ook Lucrato en Dokwurk zijn ver gevorderd met deze technologie en ontwikkelen ook zelf films en interactieve toepassingen op dit gebied.

Ook voor ontwikkelen van vaardigheden
De derde grote toepassing is die van de 3D-printers. 34,6% van de organisaties heeft deze in gebruik. Door middel hiervan kunnen snel en goedkoop hulpmiddelen gemaakt worden die precies passen bij de behoefte van een medewerker. Denk aan aangepast handgrepen voor bestek of gereedschap of custom made knoppen of schakelaars voor mensen met een motorische ondersteuningsvraag. Deze technologie verhoogt de zelfredzaamheid en voorkomt aanschaf van middelen die net niet passen. Naast deze praktische toepassingen zie je ontwikkelbedrijven 3D-printers ook toepassen om de technologische vaardigheden van de doelgroep te ontwikkelen.

De laatste veel gebruikte technologie is Speaksee, een technologie die gesproken taal omzet in geschreven woord. 28,8% van de organisaties heeft deze in toepassing.

Andere gebruik

Voor diverse toepassingen
Naast de veelgebruikte technologieën wordt een grote groep tussen de 10% en 20% van de respondenten gebruikt. Het gaat dan om een technologie zoals een Exoskeletten (bijvoorbeeld die van Hapo). Deze worden worden door 17,3% van de respondenten gebruikt. Gamebased Assessments, waarin mensen door het spelen van spellen inzicht krijgen in hun capaciteiten, scoren 17,1%. Brainsfirst en YviWorks zijn de toepassingen hiervan die in ieder geval goedgekeurde testen aanbieden. Cobots, die mensen ondersteunen bij fysieke bewegingen die belastend zijn of extreme precisie vereisen, worden door 15,4% van de respondenten gebruikt. Een Operator Support Systeem dat instructies en stappen in het assemblageproces projecteert op het werkblad wordt 15,4% toegepast. VR-heftrucktraining (15,4%) en VR sollicitatietraining (13,5%) vinden ook hun weg naar de sector. De groen-app van Anchiano, waarin wordt duidelijk gemaakt wat er moet gebeuren, waar en vooral hoe in het beheer van groen in de gemeente, wordt door 11,5% toegepast. Tenslotte is de voorlespen bij 11,5% van de organisaties in gebruik.

Hoe zit het met het gebruik van AI?
Een bijzondere plek neemt de AI/Data technologie in. 17,6% van de bedrijven past gesprekssamenvattingen al toe en 15,7 % schrijft documenten automatisch weg in systemen. Dit zijn technologieën die niet direct werken als hulp voor mensen met een ondersteuningsbehoefte, maar het werk door de begeleidende professionals wel makkelijker maken.

Nog weinig gebruik psychosociale technologie
Wat tenslotte opvalt is hoe weinig psychosociale technologie wordt gebruikt. Geen enkele technologie in deze rubriek komt boven de 5% uit. Sociale robots, avatars, SAM-app (die stress in kaart brengt), VR-relax toepassingen of andere stress meting devices scoren allemaal minimaal in het gebruik.

In ontwikkeling of pilotfase


Veel aandacht voor AI
De grootste aandacht, als het gaat om de ontwikkeling van nieuwe technologische toepassingen, gaat uit naar AI en datatoepassingen. Dat is natuurlijk niet vreemd in deze tijd van opkomst van dit soort systemen. 30,4% van de respondenten is bezig met de ontwikkeling van AI die gesprekken kan samenvatten. Een technologie die de efficiëntie van medewerkers sterk verhoogt en taken wegneemt, omdat deze meestal niet als inspirerend worden gezien. Ook het wegschrijven van documenten in systemen is bij 27,4% van de organisaties in ontwikkeling. Zoals eerder in dit artikel verteld, worden deze technologieën vooral gebruikt door de begeleidende medewerkers binnen de ontwikkelbedrijven.

Voor mensen met een ondersteuningsbehoefte
Als het gaat om technologie in ontwikkeling voor medewerkers met een ondersteuningsvraag, scoort alleen de VR Loopbaan oriëntatie (22,6%), de Cobot (15,4%), de groen-app (13,2%) en de 3D-printer (12,2%) en de OSS (11,4%) boven de tien procent. De sociale robot wordt tenslotte bij twee bedrijven in de pilotfase ingezet. Dat is opvallend omdat psychosociale technologie eigenlijk op alle fronten verder alleen scoort op interesse en onbekend.

Interesse

Veel interesse in wat er allemaal kan
Als organisaties bepaalde technologieën niet in gebruik of ontwikkeling hebben, konden zij ook aangeven of er interesse in bestaat. En interesse is er genoeg. 51,9% van de respondenten heeft interesse in de Vakvaardig-app van Stichting Stip. Een app die in beeld en taal instructie geeft bij groenvoorzieningen. En de belangrijkste 150 woorden in het betreffende vakgebied vanuit verschillende talen aan de gebruiker leert.

Het thema leeft
Cobots (van bijvoorbeeld Dormac of Inlux robotics maar er zijn diverse leveranciers) scoren ook hoog: één op de twee organisaties heeft hier interesse in. De VR-heftrucktraining en de
VR-sollicitatietraining scoren allebei 48,1%. Daarna komen exoskeletten en de voorlespen (allebei 46,2%), de AI-gesprekssamenvatting scoort 45,1%. Tenslotte geeft 43,4% van de respondenten geeft aan interesse te hebben in GameBased Assessments en Virtuele coaches. Opvallend is dat geen enkele technologie onder de 25% interesse scoort. Blijkbaar leeft het thema bijzonder sterk bij de personen die de vragenlijst hebben ingevuld.

Onbekend

Onbekende technologieën zijn er ook. Vooral de psychosociale support technologieën scoorde hoog op onbekendheid: allemaal boven de 45% onbekendheid. Met als hoogste score de SAM-App (61,5%), die mensen met autisme helpt hun stress te reguleren. Daarnaast wist 43,4% van de respondenten niet van het bestaan van virtuele coaches en scoorde de Hololens 42,3% onbekendheid.

Conclusie


De resultaten laten zien dat inclusieve technologie binnen werkontwikkelbedrijven duidelijk in beweging is, maar nog onregelmatig wordt toegepast. Veelgebruikte oplossingen zoals vertaaltechnologie, VR-loopbaanoriëntatie en 3D-printen blijken laagdrempelig en direct inzetbaar. De psychosociale technologie blijft achter in gebruik en bekendheid. Tegelijkertijd is de ontwikkelagenda sterk gericht op AI-toepassingen die vooral de professional ondersteunen. De brede interesse in uiteenlopende technologieën laat zien dat organisaties bereid zijn te vernieuwen. En dat ze een nieuwsgierige en open blik hebben om te zorgen dat medewerkers met een ondersteuningsbehoefte kunnen werken met de ondersteuning van technologie.

Open voor samenwerking

We kunnen een mooie en opvallende uitkomst rapporteren als het gaat om samenwerken bij de ontwikkeling of implementatie technologieën. Op een enkele uitzondering na wil iedereen samenwerken! Wij geven dit vanuit KIT de komende tijd vorm door online sessies te organiseren. Daarin zullen wij met de deelnemers bepalen hoe deze samenwerking er dan uit zou kunnen komen te zien. Dit kan bijvoorbeeld door samen innovatielabs zoals TINT’s te maken. Met de mogelijkheid om daarbinnen hulpmiddelen of digitale oplossingen te prototypen, testen en door te ontwikkelen met input van mensen met een ondersteuningsvraag en professionals uit meerdere regio’s. We kunnen ook expertise delen, bijvoorbeeld op het gebied van 3D-printen of het werken met Cobots. Daardoor kunnen we sneller schaalbare oplossingen ontwikkelen. Ook kunnen we misschien samen inkoopafspraken maken voor hardware of software, waardoor kosten dalen en implementatie uniformer wordt. Tot slot kunnen we ook nadenken over standaarden voor ethiek, privacy en toegankelijkheid, zodat inclusieve technologie veilig, betrouwbaar en breed toepasbaar wordt. Door deze gecombineerde aanpak versnellen we innovatie én vergroten we de kansen van mensen met een ondersteuningsvraag. Want daar doen we het tenslotte voor.